काठमाडाैं । विश्व बजारमा कच्चा तेलको मूल्यले नयाँ रेकर्ड कायम गरेको छ। पछिल्लो समय देखिएको विश्व राजनीतिक अस्थिरता र आपूर्ति शृङ्खलामा आएको अवरोधका कारण तेलको भाउ चार वर्षयताकै उच्च विन्दुमा पुगेको हो।
मध्यपूर्वमा बढ्दो तनाव र रुस–युक्रेन युद्धको दीर्घकालीन असरले ऊर्जा बजारलाई प्रत्यक्ष प्रभावित बनाएको छ। साथै प्रमुख तेल उत्पादक राष्ट्रहरूको संगठन (ओपेक) द्वारा गरिएको उत्पादन कटौतीको निरन्तरताले बजारमा कच्चा तेलको अभाव बढाएको छ।
यसले ब्रेन्ट क्रुड र वेस्ट टेक्सस इन्टरमिडिएट दुवैको मूल्यमा उल्लेखनीय वृद्धि भएको विश्लेषण गरिएको छ।
यो मूल्यवृद्धिको प्रत्यक्ष असर विकासोन्मुख राष्ट्रहरूमा पर्ने देखिएको छ। इन्धन महँगो हुँदा ढुवानी खर्च बढ्ने, खाद्यान्न तथा अत्यावश्यक वस्तुहरूको मूल्य वृद्धि हुने र समग्रमा मुद्रास्फीति थप चर्किने जोखिम बढेको छ।
ऊर्जा विज्ञहरूका अनुसार यदि उत्पादन बढाइएन र भू-राजनीतिक तनाव घटेन भने आगामी दिनमा तेलको मूल्य अझै बढ्न सक्ने सम्भावना छ।
नेपालजस्ता आयात-निर्भर मुलुकका लागि यो अवस्था थप चुनौतीपूर्ण बन्ने देखिएको छ। वैदेशिक मुद्रा सञ्चितिमा दबाब पर्ने र उपभोक्ताको दैनिकी अझ महँगो हुने संकेत देखिएको छ।
