एजेन्सी । विश्वकै सबैभन्दा ठूलो कन्डम उत्पादक कम्पनी कारेक्सले इरानसँग जोडिएको युद्धका कारण आफ्ना उत्पादनको मूल्य उल्लेखनीय रूपमा बढाउन सक्ने संकेत दिएको छ।
कम्पनीका प्रमुख कार्यकारी अधिकृत गो मियाह कियातका अनुसार द्वन्द्व सुरु भएयता कच्चा पदार्थको आपूर्ति अवरुद्ध हुँदा उत्पादन लागत तीव्र रूपमा बढेको छ, जसले कन्डमको मूल्य ३० प्रतिशत वा त्योभन्दा बढीले वृद्धि हुन सक्ने अवस्था सिर्जना गरेको छ।
मलेसियामा आधारित कारेक्सले हरेक वर्ष पाँच अर्बभन्दा बढी कन्डम उत्पादन गर्दै आएको छ र ड्युरेक्स तथा ट्रोजन जस्ता विश्वप्रसिद्ध ब्रान्डलाई आपूर्ति गर्ने प्रमुख कम्पनी हो। यसले यूकेको एनएचएसजस्ता सरकारी स्वास्थ्य प्रणालीलाई समेत सामग्री उपलब्ध गराउँदै आएको छ, जसले यसको विश्व बजारमा कति ठूलो भूमिका छ भन्ने देखाउँछ।
इरानले अमेरिका र इजरायलसँगको तनावपछि होर्मुज जलडमरूमध्यमा जहाज लक्षित गर्ने चेतावनी दिएपछि विश्व ऊर्जा आपूर्ति प्रणालीमा ठूलो असर परेको छ। विश्वको करिब पाँचौँ भाग कच्चा तेल र तरल प्राकृतिक ग्यास यही मार्गबाट ओसारपसार हुने भएकाले यस क्षेत्रमा उत्पन्न संकटले आपूर्ति शृङ्खला नै हल्लाइदिएको छ।
कन्डम उत्पादनका लागि आवश्यक धेरै कच्चा पदार्थ तेलसँग सम्बन्धित हुन्छन्। एमोनिया, जसले लेटेक्स सुरक्षित राख्न प्रयोग हुन्छ, र सिलिकोन आधारित लुब्रिकेन्टजस्ता सामग्री महँगा बन्दै जाँदा उत्पादन लागत बढेको हो। यससँगै ढुवानी खर्च बढ्नु र सामान ढिलो पुग्नुले समस्या झन् जटिल बनाएको छ।
यता, कम्पनीका अनुसार यस वर्ष कन्डमको माग पनि करिब ३० प्रतिशतले बढेको छ। अनिश्चितता र तनावपूर्ण परिस्थितिमा मानिसहरूले परिवार विस्तार गर्न हिच्किचाउने भएकाले यस्तो वस्तुको माग बढ्ने गरेको सीईओ कियातको भनाइ छ। उनका शब्दमा, “यस्तो समयमा मानिसहरू भविष्यप्रति निश्चित हुँदैनन्, त्यसैले कन्डमको आवश्यकता झन् बढ्छ।”
इरानसँग जोडिएको युद्धले कन्डम मात्र होइन, विश्वव्यापी उपभोग्य वस्तुहरूको मूल्यसमेत बढाएको छ। हवाई यात्रा महँगिएको छ, न्यूनतम भाडाका टिकटहरू अघिल्लो वर्षको तुलनामा करिब २४ प्रतिशतले बढेका छन्। खाडी क्षेत्रमा ढुवानी अवरोध हुँदा मलको मूल्य उकालो लागेको छ भने हिलियम अभावले कम्प्युटर चिप उत्पादनमा असर पारेको छ। बोतलबन्द पानी उद्योगसमेत कच्चा पदार्थ अभावका कारण दबाबमा परेको छ।
यसअघि संयुक्त राष्ट्रसंघले पनि ढुवानी लागत बढेका कारण चिनी, दुग्धजन्य पदार्थ र फलफूलजस्ता अत्यावश्यक वस्तुहरूको मूल्य बढ्न सक्ने चेतावनी दिइसकेको थियो। युद्धको असर अब केवल सीमित क्षेत्रमा होइन, दैनिक जीवनका साना वस्तुसम्म फैलिन थालेको संकेत यस घटनाले स्पष्ट देखाएको छ।